ΑΝΑΛΗΨΗ ΚΑΘΗΚΟΝΤΩΝ ΑΠΟ TRUMP ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΗΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗ

January 31, 2017

Απογοήτευση από την πλευρά του Ηνωμένου Βασιλείου, επιδοκιμασία από τη Ρωσία και σιωπή από την Ιαπωνία. Οι Γάλλοι λαϊκιστές βρήκαν την ελπίδα, οι Μεξικανοί εξέφρασαν την ανησυχία τους και ο Αντικαγκελάριος της Γερμανίας έκανε υπαινιγμό στο σκοτεινό παρελθόν της χώρας του.

Στο πρώτο του λόγο ως Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής, ο Donald J. Trump απέδειξε ότι μπορεί να είναι τόσο διχαστικός στο εξωτερικό όσο και στο εσωτερικό της χώρας του. Ο όρκος του να βάζει την Αμερική πάνω απ’ όλα – και η ταυτόχρονη απειλή του ότι θα ανατρέψει μακρόχρονες συμμαχίες, εμπορικές συμφωνίες και πολλά άλλα δόγματα της φιλελεύθερης δημοκρατικής τάξης, τα οποία το έθνος του είχε διαλέξει για περίπου 70 χρόνια – εκλήφθηκε από όλη την υφήλιο με φόβο, σιωπή και χαιρεκακία, μερικές φορές ακόμα και μέσα στην ίδια χώρα.

Η Κίνα, παρόλο που επέβαλε ασυνήθιστα αυστηρό κρατικό έλεγχο στην δημοσιογραφική κάλυψη της ορκωμοσίας, τα μέσα μαζικής ενημέρωσης επικεντρώθηκαν στις «βίαιες» διαδηλώσεις που έλαβαν χώρα στις Ηνωμένες Πολιτείες. Στις Φιλιππίνες, εθνικιστές έβαλαν φωτιά σε ένα ομοίωμα του Trump, καθώς ο Πρόεδρος της χώρας καλωσόριζε την προφανή προθυμία του Αμερικανού ομολόγου του να σταματήσει να λέει σε άλλους αρχηγούς κρατών πώς να κυβερνούν.

Στη Βρετανία, η Πρωθυπουργός Theresa May, εκκρεμούντος του ταξιδιού της στην Ουάσινγκτον, δήλωσε ότι «με τους κινδύνους που αντιμετωπίζουμε, δεν είναι εποχή για λιγότερη συνεργασία». Από την άλλη οι εθνικιστικές κινήσεις ενστερνίστηκαν τα λόγια του Trump σαν επικύρωση. Η ακροδεξιά Γαλλίδα πολιτικός Marine Le Pen, μια δυνατή συμμετοχή στις προεδρικές εκλογές αυτή την άνοιξη, διακήρυξε ότι η νίκη του Trump άνοιξε «μια νέα εποχή συνεργασίας μεταξύ των εθνών».

Αυτές οι ανάμεικτες αντιδράσεις αντικατοπτρίζουν την παγκόσμια αβεβαιότητα σχετικά με το πώς επρόκειτο να είναι η Προεδρεία Trump – και τον διχασμένο κόσμο στον οποίο υπεισέρχεται. Το διασπασμένο τοπίο εθνικών συμφερόντων – από την άνοδο εθνικιστικών κινήσεων σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες μέχρι την ενθάρρυνση από τη Ρωσία και την απόμακρη στάση μακροχρόνιων συμμάχων – έρχεται να υπογραμμίσει τις συγχυσμένες και συχνά αντικρουόμενες αντιδράσεις.

Για όσους ελπίζουν ότι ως ο Πρόεδρος θα ανταποκριθεί διαφορετικά από ότι ως υποψήφιος, πρέπει να σημειωθεί ότι μέσα από το διάγγελμα του μάλλον δεν μπορούν να εδραιωθούν τέτοιες ελπίδες. Ο Αντικαγκελάριος της Γερμανίας, Sigmar Gabriel, προειδοποίησε για «δραστική ριζοσπαστικοποίηση» στην αμερικανική πολιτική και επιπλέον δήλωσε ότι το Βερολίνο είναι έτοιμο να γεμίσει το κενό που έμεινα από μια απομονωτική Ουάσιγκτον. Παράλληλα, η Καγκελάριος, Angela Merkel, είπε ότι η Γερμανία θα προσεγγίσει τις σχέσεις με Ουάσιγκτον μέσα από τις παραδοσιακές διόδους των ήδη υπαρχουσών συμφωνιών, συμπεριλαμβανομένης της G20, της οποίας τη συνάντηση θα φιλοξενήσει φέτος η Γερμανία. «Ακόμα κι όταν υπάρχουν διαφορετικές απόψεις, οι πιθανότητες και ο συμβιβασμός βρίσκονται πάντα καλύτερα μέσω της σεβάσμιας ανταλλαγής (απόψεων)», προσέθεσε.

Για έναν κόσμο που αντιμετωπίζει ένα σφοδρό λαϊκό ξέσπασμα, τα λόγια του Trump ήταν καθησυχαστικά και ταυτόχρονα τρομακτικά. Ο Πρόεδρος της Γαλλίας, François Hollande, πολεμώντας τα εθνικιστικά ρεύματα που αναδύονται στην χώρα του, έκανε την προσφορά του χωρίς να περιμένει καν τον D. Trump να βγάλει το διάγγελμα του. «Βρισκόμαστε σε έναν κόσμο με ανοιχτή οικονομία και δεν είναι δυνατό ούτε ενδεδειγμένο να θέλει κανείς να απομονωθεί από την παγκόσμια οικονομία».

Στο Μεξικό, η απάντηση του Προέδρου Enrique Peña Nieto ήταν άμεση. «Η εθνική κυριαρχία, τα εθνικά συμφέροντα και η προστασία των Μεξικανών θα καθοδηγεί τις σχέσεις  μας με την νέα κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών».

Παρόλα αυτά, δεν ήταν όλες οι αντιδράσεις αρνητικές. Υπήρξαν οι συνήθεις χειρονομίες συνεργασίας αναμεμειγμένες με την ελπίδα ότι οι θυμωμένες και εθνικιστικές λέξεις του Trump δεν σημαίνουν την αποχώρηση της Αμερικής από την παγκόσμια ευθύνη. Υπήρξε επίσης χαρά τόσο ανάμεσα σε εθνικιστικά κόμματα όσο και σε παγκόσμιες δυνάμεις που ήταν χρόνια αντιτιθέμενες στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής.

Η Ρωσία, η οποία συνήθιζε να αντιμετωπίζει με αρνητισμό την Προεδρεία Obama, παραδόξως φάνηκε να υποδέχεται με χαρά την άφιξη του Προέδρου Trump. Η ορκωμοσία του νέου Προέδρου μάλιστα έλαβε πλήρη κάλυψη από τα κρατικά μέσα μαζικής ενημέρωσης στη Ρωσία. Ιδιαίτερη αισιοδοξία εξέπνευσαν σε Ρώσους πολιτικούς και σχολιαστές, οι δηλώσεις του Trump σχετικά με την ανάγκη «να ενωθεί ο πολιτισμένος κόσμος κατά του ακραίου Ισλάμ». Just for the record, μια από τις μεγαλύτερες ενοχλήσεις της Ρωσίας απέναντι στον Obama ήταν η κριτική του απέναντι στον Πρόεδρο Vladimir Putin για την υποστήριξη στον Σύριο Δικτάτορα Bashar Al-Assad, μια στάση που η Μόσχα θεωρούσε ισοδύναμη με την υποστήριξη της τρομοκρατίας.

Από την άλλη πλευρά, κάποιοι ηγέτες επέλεξαν να σιωπήσουν στα τεκταινόμενα. Τέτοια θέση πήραν χαρακτηριστικά η Ιαπωνία και η Κίνα.

Επιστρέφοντας στη Γαλλία, η Le Pen επιδοκίμασε τη βρετανική απόφαση για έξοδο από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τη νίκη του Trump. «Μέσα στο 2016, ο Αγγλοσαξονικός κόσμος ξύπνησε. Το 2017, είμαι σίγουρη ότι θα είναι η χρονιά όπου οι άνθρωποι ανά την υφήλιο θα ξεσηκωθούν».

Ωστόσο, ο κόσμος ξύπνησε ή κοιμήθηκε πιο βαθιά;

More about ΓΙΟΛΑΝΤΑ ΤΣΕΚΟΥΡΑ

Όσον αφορά την ακαδημαϊκή της σταδιοδρομία, είναι προπτυχιακή φοιτήτρια στο τμήμα της νομικής του Εθνικού & Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, όμως το πάθος της για τη διεθνή σκηνή την ώθησε στο να ασχοληθεί με παράλληλες σπουδές πάνω στις Διεθνείς Σχέσεις στο Deree. Σε αυτά μπορεί να προσθέσει κανείς μια πρακτική στο ΥΠΕΞ, ένα moot court στην Jakarta και πολλά πολλά MUN, όμως πίσω απ’ όλα κρύβεται ο εθισμός της στα ταξίδια και η αποφασιστικότητα της να κάνει κάτι γι’ αυτόν τον κόσμο.