ΠΟΛΩΝΙΑ: ENA AKOMH “SUCCESS STORY” ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ

February 27, 2018

Ευρωπαϊκή Ένωση: Ένα οικοδόμημα , έργο ζωής μερικών οραματιστών μετά το τέλος του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου με μοναδικό στόχο την εδραίωση της Ειρήνης και την συναδέλφωσης μεταξύ των λαών. Κανείς από εκείνους που υπέγραφαν τις σχετικές συμφωνίες για την δημιουργία της Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα δεν θα φανταζόταν πως τότε θα διαμόρφωνε την μετέπειτα Πολιτική Ιστορία της συναδέλφωσης των Λαών , τις διπλωματικές τους έριδες και την οικονομική τους ανάπτυξη εν γένει. Σημείο τομής της εξέλιξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποτελεί το έτος 2004. Η ένταξη της Δημοκρατίας της Πολωνίας στους κόλπους της Ένωσης την έκανε σίγουρα να αναθεωρήσει τον ορισμό του Ενωτικού Δικαίου καθώς και το κατά πόσον έχει την αρμοδιότητα να ορίζει το ποσοστό που επηρεάζει τις έννομες τάξεις των κρατών- μελών της.

Μπορούμε να μιλάμε για ένα ακόμη “success story” της Ένωσης ;

Η Δημοκρατία της Πολωνίας έχει αρκετές ιδιομορφίες ως μια κρατική οντότητα , οι οποίες δυσχεραίνουν την σύγκλιση και στοχεύουν στην απόκλιση ή και τον πλήρη απευρωπαϊσμό. Το πολίτευμα της τυπικά είναι Κοινοβουλευτική Δημοκρατία όμως πρακτικά μιλάμε για ένα φύσει καθεστώς Ανελεύθερης Δημοκρατίας (Illiberal Democracy). Τι σημαίνει όμως αυτό και πως επηρεάζει την λήψη αποφάσεων σε τομείς βαρύνουσας σημασίας για την πορεία της Ένωσης; Μήπως το καθεστώς της Ανελεύθερης Δημοκρατίας δημιουργεί προβλήματα και νομιμοποιεί τις πολιτικές απειλές ; Μήπως εν τέλει κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την σωστή λειτουργιά του θεσμικού πλαισίου και τον σεβασμό στην υπέρτατη αξία του Κράτους Δικαίου;

Μετά το τέλος της άτυπης συνόδου κορυφής που έγινε την προηγούμενη εβδομάδα στις Βρυξέλλες , η Πολωνία δεν δίστασε να απειλήσει ξεκάθαρα την ένωση για τα προβλήματα που θα δημιουργήσει εάν εν τέλει αποφασιστεί η μετεγκατάσταση των προσφύγων βάσει ποσοστώσεων σε άλλες χώρες της Ένωσης , μέτρο το οποίο στοχεύει στην “ελάφρυνση” του βάρους της κατεξοχήν χώρας υποδοχής των προσφύγων αφενός και αφετέρου στην βελτίωση του τρόπου ένταξης/αφομοίωσης τους στην νέα αυτήν κατάσταση. Σε κυρίαρχο μέλημα αναγορεύεται η αντιμετώπιση της προσφυγικής/μεταναστευτικής κρίσης με την ελπίδα για την επίτευξη του στόχου με  μεγάλο ποσοστό επιτυχίας. Η δήλωση του Υπουργού Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Πολωνίας , Κόνραντ Σιμάνσκι όχι μόνο αναδεικνύει την έντονη αντίρρηση σε αυτό το σχέδιο επίλυσης αλλά αντιθέτως αποδεικνύει για μια ακόμη φορά την αυταρχική βάση πάνω στην οποία έχει “κατασκευαστεί” το κράτος της Πολωνίας. Η ίδια η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί να παρέμβει σε τόσο μεγάλο βαθμό στην πολιτική της ώστε να επηρεάσει την κυβερνητική ατζέντα της Πολωνίας και αυτό διότι σε ένα θέμα σαν το μεταναστευτικό η βασική αρχή η οποία οφείλουν να προστατεύουν οι πολιτικοί κάθε κράτους μέλους δεν είναι άλλη παρά η κατοχύρωση της ασφάλειας των συνόρων και η “άνευ όρων” προστασία των πολιτών της από τυχόν απειλή των δικαιωμάτων τους .

Ο ίδιος δηλώνει στην γερμανική εφημερίδα Die Welt:« Σε περίπτωση που η πλειοψηφία των κρατών-μελών αποφασίσει μετεγκατάσταση προσφύγων βάσει ποσοστώσεων, εμείς δεν πρόκειται να το υποστηρίξουμε και θα οδηγήσει σε μια πραγματική πολιτική κρίση με εκτεταμένες συνέπειες και την ενότητα της ΕΕ».

Τι σημαίνει όμως η στάση της Πολωνίας και πως η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει κατορθώσει να εντάξει στους κόλπους της αυτό την ιδιόμορφη κρατική οντότητα;

Η πολιτική φιλοσοφία πίσω από την θέση αυτή της Πολωνίας αναδεικνύει τον Συντηρητισμό του ίδιου του Πολωνικού Συντάγματος , το οποίο αποτελεί μια γοητευτική ιδιομορφία για τον οποιονδήποτε μελετητή. Οι αρχές πάνω στις οποίες θεμελιώνεται το Σύνταγμα της ουσιαστικά έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση αφού καταπατά άρθρα της , πιο συγκεκριμένα («Η Ένωση βασίζεται στις αξίες του σεβασμού της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, της ελευθερίας, της δημοκρατίας, της ισότητας, του κράτους δικαίου καθώς και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων…» (άρθ. 2 Συνθήκης ΕΕ/Λισαβόνας). Το ίδιο το Σύνταγμα της χώρας επιτρέπει κινήσεις όπως εκείνη του υπουργού των Ευρωπαϊκών Υποθέσεων μιας που θεσπίζει μια ιδιόμορφη επιρροή των Κανόνων Δικαίου της Ένωσης στην κρατική έννομη τάξη. Δεν υπάρχει πρόβλεψη για άμεση υποδοχή του Ενωτικού Δικαίου στο κράτος με αντίστοιχο άρθρο αλλά το κράτος την ίδια στιγμή παραχωρεί “ενισχυμένη” εξουσία στο ευρωπαϊκό δίκαιο σε συγκεκριμένα ζητήματα. Η προαναφερθείσα περίπτωση και πάλι καταγράφεται ΡΗΤΩΣ κάτι το οποίο κρίνει αναγκαία για να τεθεί σε ισχύ την δήλωση βουλήσεως των βουλευτών και των γερουσιαστών. Διατάξεις του Ευρωπαϊκού Δικαίου πρέπει να περνούν με νόμο για να ισχύουν διαφορετικά τίποτε δεν μπορεί να εφαρμοστεί . Η χώρα λοιπόν αυτή για πολλούς μελετητές ανάγεται σε ένα κυρίαρχο ζήτημα ειδικότερα σε περιόδους όπως είναι αυτή που βιώνουμε μιας που τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η Ένωση είναι πολυεπίπεδα (διεθνές δίκτυο τρομοκρατία , Προσφυγική κρίση , Οικονομική κρίση , Κρίση ανάδειξης και κυριαρχίας των ακροδεξιών κομμάτων στον πολιτικό στίβο). Όμως το Πολωνικό κράτος έχει κατορθώσει να συμμετέχει όχι μόνο στην Ένωση αλλά και σε άλλους σημαντικούς οργανισμούς και Διεθνείς Συμφωνίες/Συνθήκες  όπως για παράδειγμα το ΝΑΤΟ κάτι που  αναδεικνύει την ίδια την ανάγκη της Πολωνίας να ανήκει στην σημερινή παλλόμενη Διεθνή Κοινωνία.  

Κατά την γνώμη μου δεν θα έπρεπε να αντιμετωπίζεται ως το μαύρο  πρόβατο ή ως κυρίαρχος φόβος, οι στόχοι της Ένωσης θα πρέπει να αλλάξουν  με σκοπό να συμβαδίζουν με τις αλλαγές που διαγράφονται στις ίδιες τις πολιτικές των κρατών. Είναι ένας non sequitur συλλογισμός , ο οποίος θέλει την Πολωνία να εκδιώκεται και να απομονώνεται από τις  πολιτικές διαδικασίες που προασπίζουν την διαφύλαξη των πολιτικών ιδεωδών που εν τέλει θα οδηγήσει στην Ευρωπαϊκή Ολοκλήρωση. Δεν θεωρώ ότι πρέπει να αντιμετωπίζεται με τον ίδιο συντηρητικό τρόπο η Πολωνία με τον οποίο λειτουργεί αλλά καλό θα ήταν να “χρησιμοποιηθεί μαζί με την Ουγγαρία ως παραδείγματα οντοτήτων που θα θωρακίσουν σε όλα τα επίπεδα την λειτουργία της Ευρώπης. Η Χώρα βάσει του Συντάγματος της καταδεικνύει τον σαφή της φόβο απέναντι στον όλο και αυξανόμενο παρεμβατισμό των υπερεθνικών ευρωπαϊκών θεσμών στα κρατικά ζητήματα με πρόσχημα την σύγκλιση . Μήπως εν τέλει δεν είναι αυτός ο στόχος τους ; Μήπως αυτό το οποίο αποζητούν είναι να φθείρουν χωρίς προηγούμενο την ιδιαιτερότητα κάθε κρατικής πολιτικής ; Πυρήνας της κριτικής θεωρώ πως είναι η ίδια η τάση Ομοσπονδοποίησης της Ένωσης κάτι το οποίο έχει οδηγήσει μερικά εκ των κρατών σε ένα πολιτικό αδιέξοδο και σε έναν έλεγχο δίχως προηγούμενο.

Η κρίση των ευρωπαϊκών θεσμών στην σημερινή εποχή έχει κορυφωθεί εξαιτίας αυτής την δημοκρατικής φανφάρας που περιβάλλει την ίδια την Ένωση. Μήπως είναι η ιστορική στιγμή να κατανοήσουμε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση οικοδομήθηκε πάνω σε πολιτικά συμφέροντα με αποτέλεσμα να υποχρεούται να παραμείνει διαχρονική αναζητώντας τρόπους να κρατήσει ζωντανή την ιστορία της δίχως να γίνεται “ιστοριολάγνος” ; Καλό θα ήταν να μην μετατρέπεται σε θεματοφύλακας των συμφερόντων των μεγάλων Δυνάμεων που κυριαρχούν κατά καιρούς. Ας μην επικεντρώνουμε το ενδιαφέρον στην πολωνοποίηση την ίδια στιγμή που η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι έτοιμη να χαθεί στην μαύρη τρύπα του ένδοξου παρελθόντος.

 

More about ΚΑΝΕΛΛΑ ΣΑΝΤΟΡΙΝΑΙΟΥ

Και όμως την λένε Κανέλλα ! Στην καθημερινότητα της η συγγραφή ποίησης , η ενασχόληση με το θέατρο , οι σπουδές της στο αντικείμενο της Πολιτικής Επιστήμης και η αγάπη της για τις ωραίες μουσικές παλεύουν για το τι εν τέλει θα κατακτήσει το μυαλό της (ακόμη παλεύουν) . Εκείνη αυτό που κάνει είναι να σκέφτεται ελεύθερα και να ακούει Pink Floyd ... ! Όνειρο της είναι να πάψουν οι στόχοι της να είναι απλές σκέψεις και να γίνουν η δική της πραγματικότητα.

Leave a comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *