FAKE NEWS

March 24, 2018

Σίγουρα πολλοί πιστεύουν ότι οι ψευδείς ειδήσεις «εφευρέθηκαν» με την έλευση του διαδικτύου στη ζωή μας. Οι πλαστές ειδήσεις όμως, υπάρχουν όσο καιρό υπάρχουν και οι αληθής, είτε αυτές προέρχονται από υψηλά ιστάμενα κυβερνητικά πρόσωπα με σκοπό να κατευθύνουν την κοινή γνώμη, είτε από δημοσιογράφους και πλέον και bloggers που το μόνο που επιθυμούν είναι να βγάλουν το «ψωμάκι» τους στις πλάτες άλλων. Όταν λοιπόν, κάνουμε λόγο για ψευδείς ειδήσεις ή (όπως είναι ευρέως γνωστές)  fake news που αναφερόμαστε; Μιλάμε για άρθρα με παραπλανητικούς τίτλους και διαστρεβλωμένο ή απόλυτα φανταστικό περιεχόμενο. Το πρόβλημα όμως είναι ότι τα συναντάμε παντού! Πόσες φορές σας «πετάγονται» διαφημίσεις την ώρα που είστε σε μία σελίδα; Πάρα πολλές! Αυτό συμβαίνει γιατί πολλές ιστοσελίδες τοποθετούν διαφημίσεις και ανάλογα με τα «κλικ» που έχουν τα άρθρα της, η ιστοσελίδα κερδίζει χρήματα. Γιατί όμως τόσο ξαφνικά τόσες πολλές χώρες θεσπίζουν νόμους ενάντια στα fake news;

Η κατάσταση έχει ξεφύγει εδώ και καιρό. Ο καθένας μας μπορεί να αναρτήσει στο διαδίκτυο αναληθής και προσβλητικές ειδήσεις. Εκτός όμως των ειδήσεων τα τελευταία χρόνια έχει εμφανιστεί και ένα ακόμη διαδικτυακό trend. Πλήθος ανθρώπων, κυρίως αντρών, δημοσιεύουν επεξεργασμένες φωτογραφίες, βίντεο και GIFs διάσημων προσώπων που επιδίδονται σε σεξουαλικές πράξεις. Κατά την επεξεργασία αυτών, αφαιρείται το πρόσωπο που πραγματικού πρωταγωνιστή και στη θέση του τοποθετείται συνήθως το πρόσωπο ενός διάσημου. Αυτό μπορεί να συμβεί πλέον γιατί αφενός, η εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης είναι εξαιρετικά ραγδαία και αφετέρου, γιατί τα προγράμματα επεξεργασίας είναι πολυπληθή και μπορούν να χρησιμοποιηθούν εύκολα ακόμα και από κάποιον που έχει λίγες γνώσεις πληροφορικής. Πράγματι, αυτά τα GIFs, οι φωτογραφίες και τα βίντεο δύσκολα μαρτυρούν την ψευδή τους ταυτότητα. Όταν μιλάμε δε για βίντεο ο κόσμος πείθεται πιο εύκολα ότι δεν είναι επεξεργασμένο. Δυστυχώς, δεν υπάρχει νομικό πλαίσιο που να καλύπτει τα θύματα των Deepfakes (επεξεργασμένες εικόνες κτλ). Θα μπορούσε βέβαια το θύμα να ζητήσει τη διαγραφή του τροποποιημένου υλικού λόγω προσβολής της ιδιωτικότητας του αλλά αν το σκεφτούμε καλά οι πράξεις στις οποίες επιδίδεται δεν είναι δικές του!

Η ιδέα των Βρετανών και Ολλανδών ερευνητών για ένα διαδικτυακό παιχνίδι κατά των fake news έχει κάνει τον γύρο του διαδικτύου. Το Bad News προβάλλεται ως το “εμβόλιο” κατά του “ιού” των ψευδών ειδήσεων. Πιο συγκεκριμένα, οι παίκτες μπαίνουν σε θέση προπαγανδιστή με σκοπό να καταλάβουν τις τεχνικές και τα κίνητρα τους. Το “εμβόλιο” αυτό, είναι ψυχολογικό και έχει ως στόχο να εκπαιδεύσει τους ανθρώπους να ξεχωρίζουν τις αληθείς από τις ψευδείς ειδήσεις με πολωτικό περιεχόμενο. Πρόκειται για ένα βιωματικό παιχνίδι το οποίο προκαλεί στον παίχτη θυμό, φόβο και έλλειψη εμπιστοσύνης. Στο τέλος του παιχνιδιού, ο παίκτης έχει αναπτύξει τα απαραίτητα κοινωνικά “αντισώματα” και δύναται να εντοπίσει τεχνικές εξαπάτησης στις ειδήσεις. Στόχος των δημιουργών του δεν είναι να σπείρουν την καχυποψία και την προκατάληψη για ενημερωτικές ιστοσελίδες αλλά να πυροδοτήσουν μία απλή διαδικασία σκέψης με σκοπό την ενίσχυση της κριτικής ικανότητας του αναγνωστικού κοινού.

Παράλληλα, ένας Έλληνας κατάφερε να αναπτύξει έναν αλγόριθμο, το Fighthoax, για την καταπολέμηση των fake news. Ο 20χρονος Βαλεντίνος Τζέκας, φοιτητής Εφαρμοσμένης Πληροφορικής στο Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης, αξιοποίησε το ταλέντο του στην πληροφορική δημιουργώντας ένα πολυεργαλείο το οποίο έχει τη δυνατότητα να ελέγχει την αξιοπιστία οποιουδήποτε ειδησεογραφικού κειμένου, γραμμένου στα αγγλικά, σε λίγα δευτερόλεπτα και με ακρίβεια 89%. Στην πραγματικότητα, συγκρίνει το περιεχόμενο του επιλεγμένου δημοσιεύματος με αντίστοιχα έγκυρων πηγών και εντοπίζει τυχόν σημεία απόκλισης. Επίσης εξετάζει αν ο τίτλος είναι παραπλανητικός και το περιεχόμενο προπαγανδιστικό και διαστρεβλωμένο. Εξετάζεται ακόμα και αν η πηγή από την οποία προέρχεται είναι αξιόπιστη ή αν αντίθετα έχει μεταδώσει πλήθος ψευδών ειδήσεων. Επιπλέον, ο αλγόριθμος μελετά και τον αρθρογράφο δηλαδή αν έχει κατηγορηθεί για παραπληροφόρηση στο παρελθόν, αν έχει εργαστεί σε άλλα αξιόπιστα μέσα ή αν τώρα ξεκινάει την καριέρα του. Σε περίπτωση που το ειδησεογραφικό κείμενο δεν πληροί τα κριτήρια, το Fighthoax προτείνει στον αναγνώστη σχετικά δημοσιεύματα άλλων πηγών, πιο έγκυρων. Παρ’ όλα αυτά ο εν λόγω αλγόριθμος δεν κάνει λογοκρισία στα κείμενα αυτά, μιας και δεν ελέγχει την αξιοπιστία άρθρων γνώμης ή σάτιρας.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη συγκροτήσει ομάδα εμπειρογνωμόνων για την καταπολέμηση των ψευδών ειδήσεων ενώ η γερμανική κυβέρνηση ενέκρινε νομοσχέδιο το οποίο προβλέπει την επιβολή προστίμων ως και 50 εκατομμύρια ευρώ στις υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης, οι οποίες θα αποτυγχάνουν να διαγράφουν από τις πλατφόρμες τους αναρτήσεις που περιέχουν ρητορική μίσους ή ψευδείς ειδήσεις. Στη Γαλλία, ο πρωθυπουργός Εμμανουέλ Μακρόν, έχοντας πέσει και ο ίδιος θύμα ψευδών ειδήσεων, ανήγγειλε τη δημιουργία σχετικού νομοσχεδίου που είναι έτοιμο και θα κατατεθεί στη Βουλή τις επόμενες ημέρες. Τέλος, η βρετανική κυβέρνηση ανακοίνωσε την συγκρότηση μιας νέας μονάδας προκειμένου να αντιμετωπίσει τις ψευδείς ειδήσεις και να προσπαθήσει να αποτρέψει εκείνους που σκοπεύουν να τις χρησιμοποιήσουν για να επηρεάσουν τις εξελίξεις στη χώρα.

http://fighthoax.com/

Home

Leave a comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *